Walizka stoi już w przedpokoju, bus przyjedzie za trzy godziny, a do drzwi dzwoni kobieta, którą widzisz pierwszy raz w życiu. Za chwilę to ona będzie wiedziała, o której pani Ingrid bierze tabletki, dlaczego nie wolno przestawiać fotela przy oknie i co zrobić, gdy w nocy zapali się światło w łazience. Zmiana opiekunek na zleceniu trwa zwykle kilka godzin, ale od niej zależy, jak będą wyglądały następne tygodnie — dla seniora, dla jego rodziny i dla opiekunki, która zostaje. Podpowiadamy, jak dobrze przekazać podopiecznego zmienniczce i jak przejąć zlecenie, gdy to Ty przyjeżdżasz.
Dlaczego zmiana opiekunek to najważniejszy dzień zlecenia
Praca opiekunki osób starszych w Niemczech opiera się na rotacji: wyjazd trwa najczęściej dwa, trzy miesiące, potem jest przerwa w domu, a przy seniorze zostaje zmienniczka. Dla podopiecznego oznacza to nową twarz, nowy głos i inny sposób robienia tych samych rzeczy. Jeśli informacje giną po drodze, cierpi na tym przede wszystkim on: pominięta dawka leku, śniadanie podane inaczej niż przez ostatnie dwadzieścia lat albo spacer o porze, w której zwykle śpi, potrafią wytrącić z równowagi na cały tydzień. Dobre przekazanie to także ochrona dla Ciebie — wyjeżdżasz ze spokojną głową i wracasz do domu, w którym nic się nie posypało.
Zeszyt przekazania — zacznij go na tydzień przed wyjazdem
Najlepsze przekazanie nie odbywa się w dniu zmiany, tylko wcześniej, na papierze. Zwykły zeszyt w kratkę wystarczy; ważne, żeby leżał w stałym miejscu i żeby zmienniczka mogła do niego wrócić, gdy Ty będziesz już w drodze. Zapisz w nim:
- plan dnia godzina po godzinie: pobudka, toaleta, posiłki, drzemka, spacer, pora snu;
- co senior je i pije chętnie, czego nie tknie, jak kroi się mu chleb i ile cukru sypie do kawy;
- jak się porusza: sam, z rolatorem, na wózku, przy których czynnościach potrzebuje asekuracji;
- higienę: kąpiel czy prysznic, w które dni, co robi sam, a przy czym pomagasz;
- noce: czy wstaje, o której zwykle, czego wtedy potrzebuje;
- nastroje i przyzwyczajenia: co go uspokaja, co denerwuje, o czym lubi rozmawiać;
- stałe terminy: fizjoterapia, fryzjer, wizyty rodziny, dni, w które przychodzi Pflegedienst.
Pisz prosto i konkretnie. Zdanie „po obiedzie drzemka w fotelu, koc na kolana, radio cicho” przyda się bardziej niż „lubi odpoczywać”. O tym, jak rozmawiać z podopiecznym o zbliżającej się zmianie, przeczytasz w poradniku jak rozmawiać z seniorem.
Leki, lekarze i numery alarmowe
To część, której nie wolno przekazywać „na oko”. Pokaż zmienniczce aktualny plan leków (Medikationsplan), miejsce, w którym leki są przechowywane, i kasetkę rozłożoną na dni tygodnia. Powiedz, kto ją uzupełnia — rodzina, apteka czy pielęgniarka z Pflegedienstu — i kiedy kończą się zapasy. Zapisz nazwisko i telefon lekarza rodzinnego (Hausarzt), godziny przyjęć oraz najbliższe umówione wizyty. Jak przygotować seniora do takiej wizyty, opisaliśmy w artykule wizyta u lekarza w Niemczech.
Opiekunka nie zmienia dawek ani godzin podawania leków na własną rękę — także wtedy, gdy poprzedniczka mówi, że „tak jest lepiej”. Jeśli plan leków różni się od tego, co słyszysz przy przekazaniu, zadzwoń do rodziny lub koordynatora, zanim podasz kolejną dawkę. Numery, które muszą wisieć w widocznym miejscu: 112 (zagrożenie życia), 116 117 (dyżur lekarski po godzinach), rodzina, Hausarzt i koordynator agencji.
Na wypadek nagłej sytuacji warto, żeby zmienniczka znała też podstawy z naszego poradnika o pierwszej pomocy dla seniora.
Dom i codzienne obowiązki — co pokazać na miejscu
Obejdźcie razem mieszkanie. Pokaż, jak działa pralka, kuchenka i ogrzewanie, gdzie są bezpieczniki, klucze zapasowe i jak sortuje się śmieci — niemiecki system pojemników potrafi zaskoczyć. Powiedz, skąd bierzesz pieniądze na zakupy i jak je rozliczasz: paragony w kopercie, zeszyt wydatków, kwota od rodziny raz w tygodniu. Wskaż najbliższy sklep, aptekę i przystanek. Jeśli gotujesz według ulubionych przepisów seniora, zostaw je na kartce — pomysły znajdziesz też w artykule co gotować seniorowi w Niemczech. Pokój opiekunki zostaw posprzątany, z czystą pościelą: to pierwsze, co zobaczy osoba po kilkunastu godzinach w podróży.
Gdy nie możecie spotkać się osobiście
Zdarza się, że jedna opiekunka wyjeżdża rano, a druga dociera wieczorem. Wtedy zeszyt przekazania staje się jedynym źródłem wiedzy, więc dopisz do niego wszystko, co normalnie powiedziałabyś na głos. Zostaw swój numer telefonu i godziny, w których można dzwonić w pierwszych dniach. Uprzedź rodzinę i koordynatora, kto będzie przy seniorze w czasie przerwy między Wami — podopieczny wymagający stałej opieki nie powinien zostać wtedy sam. Dobrym zwyczajem jest krótka rozmowa telefoniczna obu opiekunek dzień po zmianie: pytania pojawiają się zwykle dopiero wtedy, gdy zaczyna się zwykły dzień.
Przejmujesz zlecenie? Pierwsze 48 godzin
Jeśli to Ty przyjeżdżasz, nie próbuj od razu niczego ulepszać. Przez pierwsze dwa dni trzymaj się planu dnia poprzedniczki co do kwadransa, nawet jeśli wydaje Ci się niepraktyczny. Senior najpierw musi Ci zaufać, a zaufanie buduje to, co znajome. Zanim zmienniczka wyjedzie, zapytaj o trzy rzeczy: co jest tu najtrudniejsze, czego podopieczny się boi i co poprawia mu humor. Sprawdź, czy rozumiesz plan leków i czy wiesz, do kogo dzwonić. Zapisuj własne obserwacje — przydadzą się, gdy po dwóch, trzech miesiącach to Ty będziesz przekazywać zlecenie dalej. Jak przygotować się do samego wyjazdu, podpowiada nasza checklista przed wyjazdem.
Zmiana oczami seniora
Dla osoby starszej wymiana opiekunek to małe pożegnanie. Uprzedź o niej kilka dni wcześniej, spokojnie i bez dramatyzowania; przy demencji lepiej mówić krótko i powtarzać tuż przed zmianą, niż tłumaczyć z tygodniowym wyprzedzeniem. Przedstaw zmienniczkę po imieniu i zróbcie coś razem we trójkę — kawę, spacer, wspólny obiad — żeby senior zobaczył, że się znacie i sobie ufacie. Nie obiecuj terminu powrotu, jeśli nie jest pewny. I nie wyjeżdżaj ukradkiem: pożegnanie, nawet krótkie, jest dla podopiecznego łatwiejsze niż nagłe zniknięcie.
Niemieckie słowa, które usłyszysz przy zmianie
- die Übergabe — przekazanie;
- der Wechsel — zmiana opiekunek;
- der Tagesablauf — plan dnia;
- der Medikationsplan — plan leków;
- der Hausarzt — lekarz rodzinny;
- der Pflegedienst — służba pielęgniarska, która przychodzi do domu;
- die Gewohnheiten — przyzwyczajenia;
- Worauf muss ich achten? — Na co mam uważać?
Więcej zwrotów z wymową zebraliśmy w artykule podstawowe zwroty po niemiecku dla opiekunek.
Rodzina i koordynator — nie zostajesz z tym sama
Przekazanie to nie tylko sprawa między dwiema opiekunkami. Rodzina powinna znać dzień i godzinę zmiany, a najlepiej być wtedy w domu albo pod telefonem; o tym, jak ułożyć sobie z nią współpracę, piszemy w artykule o relacji z rodziną podopiecznego. Koordynator ustala termin przyjazdu i wyjazdu oraz transport, a przed wyjazdem przekazuje Ci informacje o podopiecznym. Jeśli po przyjeździe zastaniesz coś innego, niż było w opisie zlecenia — inny stan zdrowia, nocne wstawanie, o którym nikt nie wspomniał — powiedz o tym od razu. Nie jest to skarga, tylko informacja potrzebna, żeby opieka była bezpieczna.
Dobra zmiana to zeszyt zaczęty tydzień wcześniej, plan leków pokazany palcem, godzina spędzona we trójkę i telefon dzień później. Reszta to już zwykła, spokojna praca.
Szukasz zlecenia z dobrze zorganizowaną zmianą? Zobacz aktualne oferty pracy dla opiekunek w Niemczech, sprawdź, jak wygląda proces rekrutacji, i zajrzyj do najczęstszych pytań. Wolisz porozmawiać? Napisz do nas lub zadzwoń.